Huidige onderwijsinnovatie (Hoofdstuk 4 samengevat)

Het definiëren van competenties en het daadwerkelijk implementeren van een toepasbaar competentieraamwerk, gekoppeld aan competentiegericht toetsen, is een taak waar velen zich momenteel over buigen, zowel in als buiten het onderwijs. Het competentieraamwerk ontwikkeld door TNO kan mogelijk zinvol zijn voor het hoger onderwijs, wanneer dit model in de praktijk getoetst is en aangepast aan het hoger onderwijs.

Een gemeenschappelijk, toepasbaar competentieraamwerk voor het (Europese) hoger onderwijs is er vooralsnog niet. Wel blijkt uit onderzoek van het Tuning Project (2001-2004) dat met name de competenties rond interdisciplinaire en internationale samenwerking nog te weinig aandacht en waardering krijgen in het hoger onderwijs. De uitkomsten van het Tuning project laten tevens zien dat de afstemming van onderwijskwalificaties in de bachelorprogramma’s mogelijk is wanneer zij worden vergeleken aan de hand van eindtermen en competenties.

Competentiegericht toetsen is een essentieel, complex onderdeel van competentiegericht
leren. Een toets kan in meer of mindere mate authentiek zijn en er zijn vele variaties van authentiek toetsen. Nationale en internationale kennisuitwisseling tussen en binnen onderwijsorganisatie is daarbij gewenst.
Het toetsen van e-content valt buiten de accreditatieprocedure van het hoger onderwijs. Hierdoor wordt er te weinig geïnvesteerd in e-content en onderzoek, bijvoorbeeld naar kwaliteitscriteria van e-content. E-merge zou hier een voortrekkersrol in kunnen spelen.

Ontwikkeld ICT-materiaal tijdens nationale of Europese projecten wordt weinig door andere
onderwijsorganisaties gebruikt. Er zijn weinig businessmodellen bekend waarin het bedrijfsleven tezamen met spelontwikkelaar, onderzoekers en docenten, de onderwijsmarkt bedient.

Aandachtspunten voor E-merge

Zoek synergie binnen en buiten E-merge: hoe kunnen gelijksoortige initiatieven binnen Emerge profiteren van eerder uitgevoerd of parallel lopend onderzoek en pilots?

Onderwerpen die voor alle E-merge organisaties van belang zijn:

1. Duurzaam en praktisch competentieraamwerk;
2. Competentiegericht toetsen;
3. Competenties benodigd voor de interdisciplinaire en internationale professionele context;
4. Doorlopende leerlijnen;
5. Veranderende rol van docenten in het onderwijs;
6. Samenwerking met bedrijfsleven voor het aanleren en oefenen met competenties.

Aanbeveling 3: verbetering intergrale personeelsbeleid

Zorg voor een verbetering van het integrale personeelsbeleid. Zo maken al een aantal scholen gebruik van het ‘Investors in People’, een erkenning, ofwel keurmerk voor integraal personeelsbeleid. 

Aanbeveling 4: Een nieuwe gezamenlijke masteropleiding voor e-learning

Er is voor de ontwikkeling van nieuwe onderwijsvormen nog weinig expertise op de arbeidsmarkt. Studenten die zich willen specialiseren in kennis van innovatieve leeromgevingen zouden de mogelijkheid moeten hebben dit op masterniveau te kunnen doen.

Binnen E-merge zou een bachelorprogramma kunnen worden ontwikkeld, dat zich richt op de ontwikkeling en inhoudelijke ondersteuning van on-line interactieve leeromgevingen. Deze bachelor kan mensen afleveren die werknemers in primair, secundair, hoger onderwijs en bedrijfsleven ondersteunen hun opleidingen binnen de organisatie te transformeren. Aansluiting met het bedrijfsleven is daarbij noodzakelijk. In grote organisaties wordt het belang van goed functionerende informatiestromen en manieren om personeel van elkaar te laten leren onderkend. De inzichten van zelfstudent netwerken kunnen als basis dienen van het ontwerp van het korte bachelorprogramma.